Kláðamaur

 

Kláðamaur (Sarcoptes scabiei) er í raun ekki kynsjúkdómur heldur sníkjudýr sem lifir á mönnum og dýrum. Kvenmaurinn er 0,3x0,4mm en karlinn helmingi minni. Maurinn lifir í 24-36 klst utan mannsins við stofuhita. Frjóvguð kvendýr grafa göng í húðina og verpir þar eggjum. Göngin lengjast um 2-3 mm á dag. Er ekki kynsjúkdómur

Algengi

Frekar algengt, til dæmis algengara en flatlús. Kemur í smitfaröldrum á 10-15 ára fresti.

Smitleiðir

Maður getur smitast frá húsdýrum. Það er ekki sami sýkillinn og smitast á milli manna. Kláði og útbrot myndast þar sem dýrin eru snert. Þetta lagast af sjálfu sér. Maurinn sem berst milli manna gerir það við náið samneyti, til dæmis milli fjölskyldumeðlima. Smit með rúmfötum og handklæðum er líka möguleiki. Sá maur er hinn eiginlegi kláðamaur og lagast það ekki af sjálfu sér.

Einkenni 

Kláði og útbrot koma fram 3-4 vikum eftir smit. Kláðinn er verstur á kvöldin og eftir heitt bað. Útbrot og exem myndast á útlimum, bolnum, og stundum við og á kynfærum. Gangar sjást stundum á höndunum. Maurinn kann illa við sig í fitunni sem er í hársverði og andliti koma einkenni því sjaldnast fram þar.

Greining og meðferð

Læknir greinir gangana og fjarlægir maurinn. Fólk fær líka lyf og krem. Læknirinn  vill líka fá að vita hvort að einhver nákominn sé með kláða eða útbrot og helst meðhöndla alla í fjölskyldunni.

Horfur

Einkennin geta verið í margar vikur að lagast. Meðferðin sjálf getur verið ertandi og valdið kláða og exemi.